PTF

O Polskim Towarzystwie Filozoficznym

Działające obecnie Polskie Towarzystwo Filozoficznełączy w sobie tradycje kilku towarzystw naukowych.

Na pierwszym miejscu stoi wśród nich Polskie Towarzystwo Filozoficzne, powołane do życia we Lwowie, ale skupiające członków ze wszystkich ziem polskich; inauguracja tego towarzystwa odbyła się 12 lutego 1904 roku, o godzinie 18.00, w sali wykładowej Zakładu Chemicznego przy ul. Długosza 6. Dłuższą jeszcze historią poszczycić się mogło Towarzystwo Filozoficzne w Krakowie, które choć formalnie powstało w 1909 roku, miało swoją faktyczną poprzedniczkę w działającej od 1898 roku Sekcji Filozoficzno-Przyrodniczej Towarzystwa Przyrodników w Krakowie. W 1907 roku powstało Towarzystwo Psychologiczne w Warszawie, które w istocie było towarzystwem filozoficznym, choć (ze względów politycznych) tak się nazywać nie mogło; w 1927roku zcaliło sie ono z utworzonym w 1915 roku Instytutem Filozoficznym - w Warszawskie Towarzystwo Filozoficzne. W okresie międzywojennym powołane zostały jeszcze do życia: w 1921 roku - Poznańskie Towarzystwo Filozoficzne, a w 1928 roku - Towarzystwo Filozoficzne w Wilnie.

PTF

Po drugiej wojnie światowej - na skutek zmiany granic Państwa - ustała działalność PTF we Lwowie i Towarzystwa Filozoficznego w Wilnie; zorganizowały się natomiast: w 1945 roku Towarzystwo Filozoficzne i Psychologiczne w Lublinie, w 1946 roku - Toruńskie Towarzystwo Filozoficzne, a w 1947 roku - Wrocławskie Towarzystwo Filozoficzne im. Kazimierza Twardowskiego. 18 kwietnia 1948 roku doszło do połączenia się wszystkich istniejących wówczas towarzystw w jedno Polskie Towarzystwo Filozoficzne. 3 maja 1955 roku nastąpiła reorganizacja PTF: przyjęto wtedy statut, który obowiązywał (z niewielkimi zmianami) aż do roku 1994.

Od 15 stycznia 1911 roku do chwili obecnej organem PTF jest Ruch Filozoficzny. Przez wiele lat z Towarzystwem Filozoficznym w Krakowie związany był Kwartalnik Filozoficzny, z Warszawskim Towarzystwem Filozoficznym - Przegląd Filozoficzny, a z Poznańskim Towarzystwem Filozoficznym - Studia Philosophica.

PTF było zawsze wierne programowi, który przedstawił jego pierwszy przewodniczący - Kazimierz Twardowski - na pierwszym posiedzeniu: "Jedynym dogmatem Towarzystwa będzie przekonanie, że dogmatyzm jest największym wrogiem pracy naukowej. Jak wszystkie promienie koła, choć z różnych wychodzą punktów obwodu, łączą i spotykają się w środku koła, tak i my chcemy, aby wszystkie kierunki pracy i poglądów filozoficznych w naszym Towarzystwie ku jednemu zmierzały celowi, ku wyświetleniu prawdy".

Zasady tej przestrzegało PTF i wtedy, gdy na początku lat czterdziestych, w czasie obu okupacji, jego członkowie odbywali tajne zebrania naukowe; i wtedy, gdy na początku lat pięćdziesiątych, w najgorszym okresie totalitarnego reżimu, towarzystwo trwało «w uśpieniu>; i wtedy, gdy w początkach tzw. stanu wojennego było forum nieskrępowanej wymiany poglądów.

Honorowi członkowie PTF

  • Kazimierz Twardowski (1929)
  • Tadeusz Kotarbiński (1973; od 1977 r. honorowy Przewodniczący PTF)
  • Władysław Tatarkiewicz (1973)
  • Tadeusz Czeżowski (1973)
  • Narcyz Łubnicki (1982)
  • Izydora Dąmbska (1984)
  • Janina Kotarbińska (1986)
  • Janusz Krajewski (1986)
  • Kazimierz Pasenkeiwicz (1987)
  • Janina Aumilerowa (1992)
  • Jan Paweł II (1995)
  • Stefan Swieżawski (1995)
  • Leon Gumański (2003)
  • Jerzy Pelc (2003)
  • Leszek Kołakowski (2003)
  • Marian Przełecki (2006)
  • Leon Koj (2006)
  • Janusz Siek (2006)
  • Marek Siemek (2008)